W 2026 roku mija równo sto lat od momentu, gdy w strukturach Policji Państwowej pojawiło się stanowisko dzielnicowego. Podstawą były dwa rozkazy Komendanta Głównego Policji Państwowej, inspektora Mariana Borzęckiego, wydane późnym latem 1926 roku. To właśnie wtedy rozpoczęto nabór do tej służby, stawiając na funkcjonariuszy dobrze wykształconych i cieszących się zaufaniem lokalnych społeczności.
Dzielnicowy w popkulturze i w codziennym życiu
Postać dzielnicowego na trwałe wpisała się w polską kulturę popularną. Wystarczy przypomnieć serial „Alternatywy 4”, gdzie w tę rolę wcielił się sam Stanisław Bareja, albo produkcję „Dzielnica strachu” Telewizji Puls z Andrzejem Młynarczykiem. Na kanwie tego drugiego serialu Telewizja Puls i Komenda Główna Policji od lat prowadzą kampanię „DzielnicaBEZstrachu”.
Ilu ich jest i gdzie pracują?
Według danych na 1 stycznia 2026 roku, opracowanych na podstawie meldunku o stanie kadr Policji oraz Systemu Wspomagania Obsługi Policji, w całym kraju funkcjonuje 8090 rejonów służbowych dzielnicowych. Służbę na tym stanowisku pełni około 8 tysięcy policjantów. Wśród nich jest 1227 kobiet, co daje blisko 16 procent ogółu. Dzielnicowi działają w ramach 516 rewirów oraz 458 innych komórek organizacyjnych. Stanowiska kierowników rewirów zajmuje 71 pań, czyli 13,7 procent.
Młodzi, ale doświadczeni
Przeciętny wiek mężczyzny pełniącego tę służbę to 40 lat, a kobiety – 39 lat. Najmłodsza dzielnicowa ma zaledwie 19 lat, a najmłodszy dzielnicowy jest 20-latkiem. To przeczy obiegowej opinii o szybkim przechodzeniu na emeryturę. Najstarszy dzielnicowy, 66-latek z Lubelszczyzny, wciąż jest w służbie. Najstarsza pani dzielnicowa ma 55 lat i pracuje na warszawskich Bielanach oraz Żoliborzu. Rekordzista pod względem stażu to funkcjonariusz z Mokotowa – 45 lat w Policji, z czego 40 na stanowisku dzielnicowego. Z kolei dzielnicowa z najdłuższym stażem wśród kobiet służy od 1997 roku, a na tym stanowisku od 2005 roku – to funkcjonariuszka z Bielska-Białej.
Kierownicy z długim stażem
W gronie kierowników rewirów dzielnicowych również nie brakuje doświadczonych osób. Najdłuższy, 36-letni staż służby ma kierownik z Dolnego Śląska, który stanowisko to piastuje od 1999 roku. Wśród kobiet rekordzistka pochodzi z Wielkopolski – 20 lat w Policji, a od 2013 roku kieruje rewirem. Najstarsza pani kierownik ma 62 lata i pełni służbę na Pomorzu Zachodnim.
Wykształcenie na miarę wyzwań
Dzielnicowi to ludzie z wyższym wykształceniem – 4238 z nich może pochwalić się dyplomem uczelni. Czworo posiada stopień doktora. Najczęstsze kierunki to pedagogika, bezpieczeństwo wewnętrzne i bezpieczeństwo narodowe, ale zdarzają się też rzadkie specjalizacje: biologia, biotechnologia, chemia, oceanotechnika, a nawet weterynaria. Jak podkreśla mł. insp. Arkadiusz Kopczyński z Wydziału Prewencji Biura Prewencji KGP, różnorodność kompetencji przekłada się na skuteczniejsze działania prewencyjne.
Dzielnicowy to policjant, którego można spotkać na ulicy z teczką dokumentów lub w radiowozie w okolicy miejsca zamieszkania. To często pierwszy kontakt obywatela z Policją i wciąż jeden z najważniejszych filarów bezpieczeństwa lokalnego.
